-
1. Wat is het principe van bodemvisserij?
-
Een groot deel van de Nederlandse visserij is gericht op bodemvissen, zoals tong en schol. Beide vissen zijn platvissen en leven half ingegraven in zanderige bodems. Om deze vis te vangen moet de vis ‘opgeschrikt’ worden van de bodem. Dat wil zeggen dat de vis gestimuleerd wordt om een stukje omhoog te komen en zodoende in het visnet belandt. Dit kan door middel van wekkerkettingen in de traditionele boomkor (kettingen die over de grond gaan om de vis te laten opschrikken) of bijvoorbeeld via zwakke elektrische pulsjes met gebruik van de PulsWing.
-
2. Wat is de PulsWing?
-
De PulsWing is een techniek die wordt gebruikt in de Nederlandse bodemvisserij. Het is een combinatie van twee succesvolle innovaties, genaamd de Pulskor en de SumWing. De Pulskor is een vistuig dat gebruik maakt van zwakke elektrische pulsjes om de vis op te schrikken van de bodem. Deze pulsjes dienen als alternatief voor de wekkerkettingen in de traditionele boomkorvisserij. De SumWing heeft de vorm van een vleugel en vervangt de traditionele boom van het boomkorvistuig. Door zijn vorm zweeft het tuig als het ware door het water en blijft op de gewenste hoogte boven de grond.
De PulsWing is een combinatie van beide methoden, waarbij het tuig met elektrische pulsjes de bodemvissen opwekt en het daarbij op de gewenste hoogte boven de bodem blijft door integratie met de SumWing. De PulsWing wordt ook wel SumPuls genoemd. De Pulskor en de Sumwing zijn innovaties die beide ook apart gebruikt worden.
-
3. Wat vangt de PulsWing?
-
De PulsWing is een vorm van bodemvisserij en is daarbij gericht op één of meerdere soorten bodemvissen (de doelsoort(en)). De PulsWing heeft tong als doelsoort. Naast doelsoorten worden andere soorten gevangen, de zogenaamde bijvangst. Voor de PulsWing zijn dit schol, schar, tarbot en griet. De samenstelling en hoeveelheid van deze bijvangst verschilt per techniek, seizoen en visgebied. Sommige bijvangsten kunnen mee naar de haven, anderen moeten worden teruggezet (discards).
-
4. Wat zijn de voordelen van de PulsWing ten opzichte van traditionele vangstmethoden?
-
Zowel de Pulskor als de Sumwing hebben een aantal voordelen ten opzichte van de traditionele boomkor. Bij de Pulskor zijn de wekkerkettingen van de traditionele boomkor vervangen door lichtere elektroden waartussen de elektrische pulsjes lopen. De Pulskor maakt minder contact met de bodem en zorgt zo voor een lager brandstofverbruik, minder slijtage aan het tuig en minder bodemberoering en bijvangst. De kwaliteit van de gevangen vis is bijzonder goed, omdat de vis onder water met minder vistuig en materiaal in aanraking komt.
De SumWing heeft een hydrodynamische vorm waardoor deze minder weerstand ondervindt van het water, zowel bij het dalen en ophalen van het tuig als bij het vissen zelf. Daarbij is de SumWing gevuld met lucht waardoor het tuig in het water nog maar de helft weegt van het gewicht op land. Door beide vistuigen te combineren ontstaat de PulsWing; een licht vistuig dat minder contact maakt met de bodem, minder bijvangsten kent, goede kwaliteit vis voortbrengt en een flinke hoeveelheid brandstof bespaart.
-
5. Is die elektriciteit onder water niet gevaarlijk?
-
Nee, hoewel zout water elektrische stroom goed geleidt, lopen de pulsjes alleen tussen de elektrodes in het vistuig en niet daar buiten. Daarbij gaat het om een laag voltage (tussen de 6 en 15 volt) wat net genoeg is om de vis op te schrikken, maar weinig gevolgen heeft voor andere, kleinere vis. De draagwijdte van de elektriciteit is dus zeer beperkt.
-
6. Waarom is de pulsvisserij ontwikkeld?
-
Zeker de laatste jaren vindt er veel innovatie plaats in de visserijsector. De drijfveren voor deze innovatie liggen in het verbeteren van de kwaliteit van gevangen vis, het verminderen van het effect van visserij op de natuur en het terugbrengen van het brandstofverbruik.
Over het effect van visserij op de natuur bestaat zorg in de maatschappij. Maatschappelijke organisaties hebben de afgelopen jaren sterk gepleit voor verduurzaming in de visserijsector. Belangrijke punten betreffen minder bodemberoering van vistuigen (minder contact met de bodem), minder schade aan bodemleven en minder ongewenste bijvangsten.
Daarnaast heeft de Nederlandse visserijsector het de laatste jaren moeilijk op economisch gebied, door hoge brandstofprijzen en lage prijzen voor vis. De wens om het brandstofverbruik te verminderen was en is daarom groot. De ontwikkeling van de pulsvisserij als alternatief voor de traditionele boomkor is een grote stap in de richting van een duurzame visserij op maatschappelijk, ecologisch en economisch gebied. Enerzijds zorgt de PulsWing voor een vermindering van bodemberoering, ongewenste bijvangsten en heeft het minder effect op het bodemleven.Anderzijds zorgt de PulsWing voor een vermindering van het brandstofverbruik.
-
7. Hoe weet ik of mijn vis van een pulswing afkomstig is?
-
Dat weet u niet. Alle gevangen vis komt via de afslag binnen en vangsten van schepen worden niet apart gehouden na verkoop van de vis aan de handel. Voor de consument wordt wel vermeld uit welk gebied de vis afkomstig is.
-
8. Waarom wordt de PulsWing nog niet door iedereen gebruikt?
-
In Nederland wordt nu op beperkte schaal geëxperimenteerd met de PulsWing. Het is in Europa vooralsnog verboden om elektrisch te vissen. Vissen met de PulsWing kan daarom alleen via het verkrijgen van een ontheffing op dit verbod. De visserijsector pleit voor het toestaan van de PulsWing. Tot voor kort hadden 21 Nederlandse vissers een ontheffing om elektrisch te vissen, sinds begin 2011 mag dit uitgebreid worden naar 42 vissers. Daarnaast zijn er hoge investeringskosten gemoeid met het installeren van een PulsWing op een vissersschip. Dit in combinatie met de onzekerheid over de toekomst van de PulsWing, maakt het nog niet voor alle vissers aantrekkelijk en mogelijk om over te stappen op het vissen met de PulsWing.
-
9. Wat is de toekomst van de PulsWing?
-
Hoewel dit jaar meer ontheffingen vrijgegeven zijn voor het gebruik van de PulsWing, is het verbod nog steeds van kracht. Voor opheffing van het verbod is meer informatie nodig, met name door het doen van wetenschappelijk onderzoek. Het is bijvoorbeeld nog niet helemaal duidelijk wat voor effect het vissen met de PulsWing heeft op sommige kwetsbare vissoorten zoals de kabeljauw.
Er is al wel gekeken naar het effect van de PulsWing op haaien en roggen. Deze soorten zoeken voedsel door het gebruik van zintuigen die elektrische velden kunnen waarnemen. Het lijkt er op dat deze vissoorten geen schade ondervinden bij blootstelling aan de PulsWing. Verder is het belangrijk dat er een goed en sluitend beleid komt voor de introductie van de Pulsvisserij, zodat ook deze visserij goed gereguleerd en gecontroleerd kan worden.
Om al het bovenstaande in goede banen te leiden, lopen er meerdere projecten omtrent de PulsWing en Pulskor. Zo is er een kenniskring Puls- en SumWing visserij voor platvis ingesteld. Hier komen vissers bij elkaar om kennis te delen, samen de Pulsvisserij verder te ontwikkelen en te werken aan een betere marktpositie voor vis die gevangen is met deze technieken. Daarnaast pleit de visserijsector bij de Europese Commissie om het verbod op elektrisch vissen op te heffen. En hierin staat de Nederlandse visserijsector niet alleen; ook NGO’s staan positief tegenover de Pulsvisserij, mits de leemte in kennis wordt opgevuld en verder onderzoek naar eventuele effecten plaatsvindt.