-
1. Wat is de SEFF Frisian E-Performance Challenge?
-
De SEFF Frisian E-Performance Challenge is een wedstrijd waarbij elektrische boten zo snel mogelijk een traject van veertig kilometer varen. Belangrijk is enerzijds dat de boten efficiënt varen, dus zuinig omgaan met energie, en anderzijds dat ze bij een stevige snelheid voldoende actieradius hebben. Dát is de elektrisch varen uitdaging!

-
2. Wat is SEFF?
-
SEFF (Stifting Elektrysk Farre Fryslân) is de Stichting die in Friesland de ontwikkeling van elektrisch en hybride varen bevordert. De Stichting werkt daarbij nauw samen met de provincie Fryslân. Daarbij gaat het om o.a. het instellen van subsidieregelingen voor de ombouw naar elektrische of hybride aandrijving van particuliere boten, maar ook verhuurkruisers en de uitrol van een oplaadpuntennetwerk over de hele provincie.
-
3. Wat is het belang van de provincie Friesland bij de ontwikkeling van elektrisch varen?
-
Dat belang is tweeërlei. Het stille en uitstootvrije elektrische varen is goed voor het milieu en brengt daarmee tegelijkertijd de recreatiebeleving op een hoger plan. Dit laatste is voor de provincie Friesland van groot belang, wil zij haar positie als grootste watersport provincie van ons land (25%) ook in de toekomst behouden.
Bij dit laatste gaat het niet alleen om die rangorde, maar vooral om de bedrijvigheid en dus werkgelegenheid (30% van het totaal) in Friesland. Werk, dat zich overigens naadloos voegt in de op het Friese platteland verspreid liggende dorpjes en steden.
Waar in andere plattelandsgebieden in ons land wel sprake is van krimp, heeft Friesland daar geen last van, mede dankzij haar nog steeds groeiende watersport sector. Kort en goed: de transitie naar elektrisch varen geldt in de provincie Friesland als economische motor.

-
4. Hoe wordt dit aangepakt?
-
In samenwerking met SEFF is gekozen voor een integrale aanpak, waarbij gelijktijdig zes sporen worden bewandeld:
- Voorlichting aan consumenten, bijvoorbeeld d.m.v. het organiseren van Paviljoens Elektrisch Varen op de grote watersportbeurzen, maar ook met locale e-varen opstapdagen.
- Stimulering van in- en ombouw op elektrische aandrijving door middel van subsidieregelingen.
- Ondersteuning van jachtbouwwerven met kennis en praktische tips.
- Uitbreiding van de laadinfrastructuur en daarbij ook vergroting van de capaciteit, zodat ook grote boten die voor hun batterijpakket natuurlijk meer stroom nodig hebben ook goed kunnen opladen.
- Uitbreiding van de vaarinfrastructuur waarbij er op een aantal plaatsen nieuw vaarwater wordt opengesteld voor uitsluitend elektrisch varende boten.
- En ten slotte innovatie & kwaliteit, bij dit laatste wordt gewerkt aan een speciaal op elektrisch varen gerichte normering, met bijbehorende certificering van bedrijven.
SEFF is hierbij de spil die deze trajecten ontwikkelt en begeleidt.
-
5. Waarom organiseert SEFF de Frisian E-Performance Challenge?
-
De Frisian E-Performance Challenge past helemaal in drie van de hiervoor genoemde sporen onder voorlichting, jachtbouw en innovatie. Veel werven doen mee met hun nieuwste boten, waarin ook de nieuwste aandrijfsystemen en batterijpakketten worden toegepast.
Het is echter niet de bedoeling dat er allerlei experimentele boten aan de start verschijnen, die sterk afwijken van wat er op de markt te koop is. De eis is dat de boten gewoon in de prijslijst van de werven staan, dus te koop zijn voor het grote publiek. De boten moeten daarbij minimaal een CE-D-certificering voor vijf personen hebben.
-
6. Hoe is de idee voor de Frisian E-Performance Challenge ontstaan?
-
Elektrisch varen zit de laatste jaren flink in de lift. Steeds meer werven bieden elektrisch aangedreven versies van hun boten aan, of ontwikkelen nieuwe elektrische boten. De twee meest voorkomende vragen van watersporters bij elektrisch varen zijn:
- Hoe lang kan ik varen?
- Heeft zo'n boot een beetje "power"?
Om juist deze vragen overtuigend te beantwoorden organiseert SEFF de Frisian E-Performance Challenge (FE-PC), een wedstrijd om de prestaties van elektrische boten aan het grote publiek te laten zien, en daarmee de elektrisch varen branche in de schijnwerpers te zetten.

(Klik op de afbeelding voor vergroting.)
-
7. Hoe is de race verlopen?
-
De race was tot het moment van de prijsuitreiking spannend door het handicapsysteem. Maar ook op het water. Doordat op de trajecten door de steden (Sneek, Woudsend en IJlst) maar 6 km/u gevaren mocht worden en verder behalve op de Heegermeer en het laatste stukje tussen IJlst en Sneek 9 km/u als maximum snelheid gold, voerden de meeste boten strijd met hun snelheidsmeter. Dat betekent overigens dat dus vrijwel alle boten met gemak 9 km/u kunnen varen op zo’n afstand.

Op de Heegermeer kon iedereen los en daar werd dan ook het verschil gemaakt.
(Klik op de afbeelding voor vergroting)

Links de Blackfish rechts de Enkhuizen Tender en daarachter twee Torenvalken.
(Klik op de afbeelding voor vergroting)
Laat onverlet, dat zelfs ook de boten met Lithium batterijpakketten nog wel degelijk op hun energievoorraad moesten letten, want als je rond je rompsnelheid vaart kost een snelheidsvermeerdering met 1 km/u gigantisch veel extra energie.

(Klik op de afbeelding voor vergroting)
-
8. Heeft SEFF haar doel bereikt met deze Challenge?
-
Wij vinden van wel. De race heeft laten zien dat een verscheidenheid aan E-boten groot en klein in staat is met een goede snelheid een forse afstand te overbruggen en dat ook nog op een gevarieerd parcours en onder niet al te gemakkelijke omstandigheden (windkracht 5 à 6 is niet niks).

(Klik op de afbeelding voor vergroting)
-
9. Wat voor batterijen gebruiken de boten die deelnemen aan de Frisian E-Performance Challenge?
-
De meeste boten varen met loodbatterijen (deep cycle of z.g. voltractie), drie boten hebben lithiumbatterijen aan boord.
-
10. Wat is de prijs die de boten kunnen winnen?
-
De tien best presterende boten zullen te zien zijn op de Paviljoens Elektrisch Varen op Boot Holland (Leeuwarden, 10 t/m 15 februari 2012) en op de HISWA Amsterdam Boat Show (6 t/m 11 maart 2012). Ook zullen deze tien boten in een aparte klasse deelnemen aan de zonnebootrace die 8 t/m 14 juli 2012 in Friesland wordt gehouden.
-
11. Wie waren de winnaars?
-
Als we kijken hoe de boten over de finish lijn kwamen dan was 1. de Enkhuizen Tender 630, 2. de WeCo 635, beide met Lithium.

(Klik op de afbeelding voor vergroting)
Als derde kwam over de finish de No Noise uit Heeg, als vierde de Torenvalk uit Heeg en daarna gelijktijdig Blackfish uit Franeker en de Elektrosloep uit Heeg.

No Noise vaart hier rimpelloos met een snelheid van 9 km/u, daar zie je efficiency van deze rompvorm. (Klik op de afbeelding voor vergroting)
Maar door de handicapberekening en de opsplitsing in Lithium en Lood boten werd de uitslag iets anders. Allereerst was binnen de 10 winnaars gezien de verhouding zoals de boten aan de start kwamen maar plek voor 1 Lithium boot en dat werd natuurlijk de Enkhuizen Tender 630.
Bij de loodboten kwam de Elektrosloep uit Heeg op 1 en werd daarmee 2 in het algemeen klassement, direct gevolgd op 3 door de Blackfish.Deze laatste boot was in tweeërlei opzicht de jongste: de bemanning was 19 en 18 jaar oud en de E-motor was nog niet eerder in een boot toegepast.

De Blackfish had net als de No Noise op de finish nog voldoende energie in de batterijen over. (Klik op de afbeelding voor vergroting)
-
12. Wat gaat er nu verder gebeuren?
-
De tien best presterende boten zullen te zien zijn op de Paviljoens Elektrisch Varen op BOOT Holland in Leeuwarden in februari en op de HISWA Amsterdam Boat Show in maart komend jaar.
Daarna varen ze begin juli mee als aparte klasse in de Solarboat race langs de Friese Elfsteden route een tocht van 220 km. De boten zullen dan net als de solarboten rekening moeten houden met de hoeveelheid zon, want die is dan maatgevend voor de hoeveelheid stroom, die de boten in deze zes dagen durende race ’s nachts mogen laden. Vandaar dat er ook tijdens de Frisian E-Performance Challenge al een solarboat meevoer (de winnaar van de race uit 2010 de Furia one) en de Solar race organisatie met een stand op de kade stond.

(Klik op de afbeelding voor vergroting)