Afvalverwerking en recycling

Recycling van verlichtingsapparatuur

Jeroen Bartels is directeur van Stichting LightRec Nederland. Hij is expert op het gebied van recyclen van verlichtingsapparatuur en -armaturen.

Profiel

1. Waarom is het belangrijk om energiezuinige lampen zoals TL-Buizen, LED-verlichting en armaturen apart in te zamelen?

Door lampen en armaturen in te zamelen kunnen we 94% van de materialen hergebruiken. Zo vergroten we de milieuwinst die we ook al boeken door te kiezen voor energiezuinige verlichting. Bovendien is het volgens de Europese en Nederlandse regelgeving verplicht om alle lichtbronnen in te zamelen en te recyclen.
 

2. Waarom moeten we ook armaturen inzamelen?

Armaturen bevatten condensatoren die schadelijk zijn voor het milieu. Daarom is het beter om deze niet naar een oud- ijzerhandel te brengen maar juist te scheiden zodat we deze kunnen recyclen. Daarbij kan vrijwel alles worden hergebruikt. En ook hier is de Europese regelgeving van toepassing.
 

3. Is apart inzamelen verplicht?

Ja, bedrijven kunnen er zelfs voor beboet worden als ze het niet doen. Daarom zorgt de NVMP er in opdracht van LightRec voor dat zij oude lampen en armaturen bij bedrijven gratis ophaalt voor recycling. Consumenten moeten hun energiezuinige lampen ook apart inzamelen, maar je kunt ze natuurlijk niet controleren. Wel proberen we het ze zo gemakkelijk mogelijk te maken door zoveel mogelijk goed toegankelijke inleverpunten te bieden.

4. Waar kunnen lampen dan worden ingeleverd?

Consumenten kunnen hun oude lampen inleveren bij de milieustraat maar ook bij alle winkels die lampen verkopen, zoals bij de servicebalie van de bouwmarkt of supermarkt. De NVMP ontwikkelt momenteel in overleg met de supermarkten een inzamelpunt voor winkels, zodat inleveren van energiezuinige lampen net zo gemakkelijk is als bij batterijen.

Voor grootverbruikers zoals bedrijven, installateurs en aannemers is het nog eenvoudiger. In opdracht van LightRec haalt de NVMP alle afgedankte lampen en armaturen gratis op. Vooraf krijgen de deelnemende partijen speciale dozen waarin ze alle lampen kunnen bewaren.

5. Hoeveel spaarlampen zijn er in ons land in omloop?

Een gemiddeld huishouden heeft 57 lampen in huis (inclusief een paar lampen op voorraad). Daarvan zijn er gemiddeld negen spaarlamp (waarvan drie op voorraad). Met 7 miljoen huishoudens betekent dit dat er ongeveer 56 miljoen spaarlampen aanwezig zijn bij alle Nederlandse huishoudens.

Daarnaast zijn er spaarlampen in gebruik bij bedrijven en kantoren. Het aantal is niet precies bekend, maar naar verwachting gaat het totale aantal spaarlampen in de richting van 100 – 120 miljoen lampen. Bij dit aantal rekenen we TL-buizen nog niet mee. Daarvan zijn er naar schatting nog eens 100 miljoen in gebruik.

6. Wanneer zijn spaarlampen toe aan vervanging?

Spaarlampen gaan op een gegeven moment kapot. Maar de huidige spaarlampen gaan wel acht jaar mee en LED-lampen zelfs 20 tot 25 jaar. Wel kunnen spaarlampen na verloop van tijd minder licht gaan geven. Dit komt doordat er ijzerdeeltjes op de poedercoating neerslaan. De lampen springen niet zo snel stuk zoals gloeilampen, maar ze zijn dan eigenlijk wel toe aan vervanging.

7. Waarom zijn er binnenkort geen gloeilampen meer te krijgen?

Gloeilampen zijn energieverslindend. Gelukkig zijn er goede energiezuinige alternatieven. Op Europees niveau is daarom afgesproken om de gloeilamp stap voor stap uit de markt te halen, te gaan uitfaseren. Zo zijn in september de gloeilampen met het hoogste energieverbruik vervangen. De komende drie jaar volgen de andere typen gloeilampen.

8. Hoeveel milieuwinst boeken we als we nu massaal overgaan op energiezuinige verlichting?

De hoeveelheid energie die huishoudens besteden aan verlichting is ongeveer 25% van het totaal. Met energiezuinige verlichting kunnen we daar eenvoudig 30% op besparen. In bedrijven kan dat percentage zelfs oplopen tot 50% of meer van het totale energieverbruik van verlichting.

9. Hoe werkt het inzamelsysteem van LightRec?

In opdracht van LightRec zamelt de NVMP bij professionele gebruikers alle oude energiezuinige verlichting en armaturen in. Dat gebeurt bij bedrijven, vanaf gemeentelijke milieustraten en bij consumenten via de winkelbedrijven zoals HEMA, IKEA, Blokker, Gamma, AH etc. Zij zorgen vervolgens dat de lampen en armaturen door professionele partijen gerecycled en verwerkt worden.
 

10. Hoe verloopt het recycleproces van lampen en armaturen?

Tijdens het recycleproces breken spaar- en LED-lampen, waardoor kleine stukje plastic, glas en metaal ontstaan. Eventuele schadelijke grondstoffen als kwik worden afgevangen en bewaard. Alle overige restanten worden van elkaar gescheiden voor hergebruik.

11. Hoe wordt de inzameling en de recycling gefinancierd?

In het aankoopbedrag van lampen zit een kleine verwijderingsbijdrage van 12 cent per lamp. LightRec gebruikt deze bijdrage om de kosten te kunnen betalen van de inzameling en recycling van alle lampen en om voorlichting te kunnen geven, o.a. via de Wecycle campagne.

12. Waarom wordt er geen statiegeld geheven op spaarlampen?

Statiegeld werkt alleen als dit voor heel Europa geldt, anders krijgen we een enorme toestroom van oude lampen uit het buitenland. Bovendien kan het dan alleen voor nieuwe lampen die zo’n zes tot acht jaar meegaan, waardoor er een groot bedrag bij elkaar wordt gebracht aan statiegeld dat dan door LightRec moet worden beheerd. Daarbij zijn de administratieve kosten van een statiegeld systeem veel hoger dan die in het huidige systeem.

Zoek in kennisbank

Aanmelden nieuwsbrief

Uitgelicht

LightRec Nederland

LightRec richt zich op het recyclen van verlichtingsapparatuur en -armaturen. LightRec richt zi...

Themasponsors Kantoor en milieu