Voeding en gezondheid

Gezonde voeding

Patricia Schutte is voedingsdeskundige bij het Voedingscentrum, een organisatie die verantwoorde, eerlijke informatie geeft over voeding en voedsel.

Profiel

1. Wat zijn de criteria voor gezonde voeding?

Gebruik de Schijf van Vijf voor het samenstellen van een gezond eetpatroon.

1. Groenten en fruit
2. Brood, aardappelen, granen, pasta en peulvruchten
3. Zuivel, vlees, vis, ei en vleesvervangers
4. Vetten en oliën
5. Drank

Blijf daarnaast gevarieerd eten. Eet niet te veel. Blijf bewegen en zorg dat je zo min mogelijk verkeerde vetten (uit dierlijke producten) binnenkrijgt. Nederlanders eten gemiddeld allemaal te weinig brood, groenten en fruit. Daar mogen we best wat meer van nemen. De laatste tip: bewaar je eten zoals op de verpakking staat aangegeven. Zo verklein je de kans op voedselvergiftiging. 

2. Welke gezondheidskeurmerken zijn er?

De twee grote gezondheidskeurmerken zijn het Ik kies bewust-logo en het Gezonde Keuze Klavertje. Beide initiatieven heeft het Voedingscentrum toegejuicht. Al streven we wel naar één herkenbaar logo voor de consument.

3. Waarom zijn er twee keurmerken?

Dat heeft te maken met de initiatiefnemers van het keurmerk. In 2005 begon Albert Heijn met het Gezonde Keuze Klavertje voor huismerkartikelen. Het klavertje staat - net als het 'Ik Kies Bewust-logo' - alleen op producten die in vergelijking met artikelen uit dezelfde productgroep gezonder zijn. Deze producten moeten veel vezels, minder suiker, minder onverzadigde vetzuren en minder zout bevatten.

Het Ik kies bewust- logo is een keurmerk voor producten die vergeleken met andere producten uit dezelfde klasse minder zout, suiker of onverzadigd vet bevatten. Een aantal fabrikanten nam in 2006 dit initiatief. Daarna sloten andere leveranciers van voedingsmiddelen zich bij de stichting Ik kies bewust aan.

4. Wat zijn de verschillen tussen de keurmerken?

Het Gezonde Keuze Klavertje geldt enkel voor huismerkproducten van de Albert Heijn. Het Ik Kies Bewust-logo geldt voor een breder scala aan producten van andere fabrikanten die zich hebben aangemeld. Het voedingscentrum hanteert een driedeling in voorkeursproducten, middenweg producten en uitzonderingsproducten. Spinazie à la crème is een uitzonderingsproduct vanwege de hoeveelheid verzadigd (verkeerd) vet. Groentepuree of vruchtenpuree valt in de categorie middenweg, omdat door het pureren onder andere het vezelgehalte minder is. Fruit behoort tot de voorkeursproducten. Die driedeling heeft als basis gediend voor de criteria die de keurmerken hanteren. Het Gezonde Keuze Klavertje selecteert alleen producten uit die eerste groep, de voorkeursproducten. Het Ik kies bewust-logo is daarnaast ook op producten uit de tweede groep, de middenweg, terug te zien.

5. Zijn groenten en fruit uit blik, pot of uit de diepvries wel gezond?

Ja. Vroeger was het zo dat door de industriële bewerking veel voedingsstoffen verloren gingen. Maar dat is al lang niet meer zo. Bij fruit in blik moet wel worden gelet op de toevoeging van suiker/siroop. Blik op eigen water is wel gezond.

6. Wie alleen producten koopt met een gezondheidskeurmerk eet gezond. Juist of onjuist?

Onjuist. De keurmerken staan voornamelijk op verpakte producten, omdat ze dan kunnen worden afgedrukt. Het assortiment, en dus de variëteit, aan voeding zou daarmee een stuk kleiner worden. Denk aan fruit en groenten, die bijna nooit verpakt zijn. Daarnaast kunnen ook producten zonder logo gezond zijn.

7. Waar moet ik op letten als ik risico loop op overgewicht?

Eet niet te veel producten buiten de Schijf van Vijf en kies voornamelijk voorkeursproducten. Probeer niet boven de aanbevolen hoeveelheid calorieën uit te komen. Lukt dat eens niet, zorg dan voor extra beweging of neem een Balansdag: eet een dagje minder en beweeg meer.

8. Wat is het gemiddelde aantal calorieën dat iemand per dag verbruikt?

Dat is afhankelijk van hoeveel die persoon beweegt. Gemiddeld gebruiken vrouwen 2.000 calorieën per dag, waar mannen gemiddeld 2.500 calorieën per dag nodig hebben.

9. Wat is het energielogo?

Dit logo geeft in één oogopslag aan hoeveel calorieën er in één portie zitten. Normaliter staat namelijk het aantal calorieën per 100 gram weergegeven. De Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie - die bedenkers van dit logo - hoopt dat consumenten met dit logo de calorieën in producten beter kunnen vergelijken.

10. Wat zijn gezonde tussendoortjes?

Gezonde tussendoortjes zijn onder andere een boterham of een stuk fruit. Nederlanders ontbijten steeds minder. Ze slaan het ontbijt over of drinken snel een kop koffie of een vruchtensapje. Daardoor krijgen we te weinig vezels binnen. Een mueslibol of een boterham is daarom een gezond tussendoortje. Hetzelfde geldt voor fruit, daar eten we ook veel te weinig van. Krijg je 's ochtends echt geen hap door je keel, eet dan brinta of havermoutpap. Sowieso is ontbijten de beste remedie tegen de lekkere trek. Wie 's ochtends goed begint, heeft gedurende de dag veel minder zin in een tussendoortje.

Zoek in kennisbank

Aanmelden nieuwsbrief

Themasponsors Voeding en gezondheid