Windenergie

Windmolens

Drs. Chris Westra werkt bij ECN en is algemeen directeur van de stichting We@Sea. Zij doen onderzoek om grootschalige implementatie van windenergie op de Noordzee mogelijk te maken.

Profiel

1. Wat is windenergie?

Windenergie is elektriciteit die verkregen wordt uit de stromingen van lucht met behulp van een windturbine. Het rotorblad van de turbine zorgt dat langsstromende lucht wordt omgezet in een draaiende beweging. De rotorbladen drijven op hun beurt een generator aan die elektriciteit opwekt. Het is vergelijkbaar met de werking van een fietsdynamo.

2. Wat is het verschil met ‘gewone’ energie?

In tegenstelling tot gewone energie is windenergie duurzaam. Dat betekent onder meer dat windenergie het leefmilieu ontziet, voorraden fossiele brandstoffen spaart en ons minder afhankelijk maakt van de oliepolitiek.

3. En wat is het verschil met andere duurzame energievormen zoals zon en biomassa?

Doordat windenergie dicht bij de bron zit, is het 100 procent schoon. Voor zonne-energie geldt hetzelfde, maar daarvan loopt de technologische ontwikkeling achter. Biomassa is helemaal niet zo duurzaam. Deze energievorm concurreert met voedsel en de productie kan vervuilend zijn.

4. Wat zijn de voordelen van windenergie?

Windenergie kan worden gezien als een oplossing in plaats van een probleem. Op zee zijn grote turbines extra in het voordeel. Deze moderne turbines worden meestal zo ontworpen dat ze al bij vrij krachtige wind hun maximale vermogen bereiken. Dit heeft het voordeel dat ze een groter deel van de tijd met hun maximale vermogen draaien, en dus een constanter vermogen leveren.

5. Zijn er ook nadelen verbonden aan windenergie?

Horizonvervuiling is het bekendste nadeel van windenergie. Ik wil dit niet bagatelliseren, maar uit onderzoek blijkt dat mensen het steeds meer in het landschap vinden passen, ze raken er snel aan gewend. De hinder voor de natuur is er, maar is erg miniem. Vogels vliegen zichzelf eerder te pletter in het verkeer of tegen een hoogspanningsmast. Daarnaast is de omvang van de turbines een nadeel. De wereld is toch min of meer aan het miniaturiseren.

6. Wat zijn de voorwaarden aan goede windmolens?

De overheid wijst gebieden aan in Nederland waar absoluut geen, zoals natuurgebieden op de Veluwe, en juist wel, zoals de Flevopolder en de Noordzee, windmolens mogen worden geplaatst. De geluidsproblematiek wordt steeds kleiner. Windturbines moeten aan strikte regels voldoen en worden steeds stiller. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de natuur. De vleugels van een uil zijn veel stiller dan het geklapper van die van de duif. Door dit af te kijken bij vogels worden de rotorbladen van de turbine ook stiller gemaakt.

7. Wat is de beste plek om windmolens te plaatsen?

Er zijn nu twee windparken op zee. Daar ligt de toekomst voor Nederland. De Noordzee is een uniek gebied, het is ondiep en omringd door westerse energievragende landen. Samenwerking met Engeland, Duitsland en Denemarken heeft een plan opgeleverd van 80 centrales. Als we tien tot vijftien procent van de Noordzee volzetten met turbines kunnen we ons energiegebruik dekken en misschien zelfs energie gaan exporteren.

8. Wat is de rol van Nederland hierbij?

De rol van Nederland ligt bij windenergie vooral in de offshore windmolenindustrie, ofwel turbines op zee. Daar leveren wij veel materiaal voor aan. De windmolens zelf komen vooral uit Duitsland. Maar op kennisgebied spelen wij, het ECN, samen met TNO en de TU Delft een grote rol.

9. Zal windenergie in de toekomst ‘gewone’ energie overnemen?

Een windmolen ziet er simpel uit, maar in een woestijn van water die altijd in beweging is, zullen het robuuste windmolens met zeebenen moet zijn die hun mannetje staan. En denk aan de duizenden kabels zonder dat daar infrastructuur voor is. De aanleg is heel prijzig. Over honderd jaar denk ik dan ook dat zonne-energie de technologie van windenergie heeft ingehaald.

10. Op welke manier kan de consument het best overstappen op windenergie?

Er zijn verschillende energieleveranciers die honderd procent windenergie aanbieden. Zoals Natuurstroom van Nuon of projecten zoals het boerencontract van de Windunie en Windvogel van Eneco. Zelf ben ik mede-eigenaar van een windmolencoöperatie. Ook zijn we bezig om constructies te ontwikkelen waarin werkgevers windenergie leveren aan hun werknemers.

11. Is windenergie duurder dan ‘gewone’ energie?

Windenergie is er voor iedereen. Bijvoorbeeld via een groenfonds door in een project te investeren. Of door via de energieleverancier puur windstroom te gebruiken. Dat is even zoeken en kost misschien een paar cent meer. Maar als ik vraag aan iemand hoeveel die betaalt aan energie weten ze dat vaak niet eens? We gebruiken in Nederland per huishouden minder energie dan dat we verbruiken met onze auto.

Zoek in kennisbank

Aanmelden nieuwsbrief

Uitgelicht

ECN

ECN is het grootste onderzoeksinstituut in Nederland op energiegebied. De uitstoot van CO2