Woning en water

Zuinig energieverbruik bij afwassen

Hans van Dijk is woordvoerder bij Milieu Centraal, een landelijke organisatie die consumenten praktische tips geeft over energie en milieu.

Profiel

1. Wat gebruikt het meeste water, de vaatwasser of de ouderwetse handafwas?

Uitgaande van een gemiddeld huishouden – dat volgens de statistieken bestaat uit 2,35 personen – wordt voor de handafwas 8,3 liter water per dag gebruikt. De vaatwasser gebruikt 11,1 liter per dag.

2. Wat gebruikt minder energie, met de hand afwassen of de vaatwasser?

Afwassen met een teiltje en afwasborstel kán zuiniger zijn. Mits het water wordt opgewarmd door een HR combiketel met gaskeurlabel. Het opwarmen van het afwaswater kost namelijk de meeste energie. Als je vóór het afwassen alles dus al afspoelt met warm water, kun je uiteindelijk nog meer energie gebruiken dan de vaatwasser.

3. Wanneer is een vaatwasser zuiniger?

Zoals gezegd kost het opwarmen van het water de meeste energie. Keukenboilers en geisers zijn vergeleken met combiketels erg onzuinig. Per jaar gebruikt een gemiddeld gezin met een boiler of keukengeiser zo’n 112 kubieke meter gas voor de afwas met de hand. Zuiniger afwassen met de vaatwasser kan door op een zo laag mogelijke temperatuur te wassen, bijvoorbeeld op de ecostand. Deze ecostand bespaart geen water, maar wast op een lagere temperatuur en gebruikt dus minder energie.

4. Zitten er stoffen in vaatwasmiddel die schadelijk zijn voor het milieu?

Ja, vaatwasmiddelen bevatten vaak fosfaat. Als dit in het grondwater terechtkomt, bevordert het algengroei en brengt daarmee het waterecosysteem uit balans. In meren, sloten en kanalen kan een dikke groene soep ontstaan, waardoor er minder zuurstof in het water zit, en de vissterfte stijgt.

5. Welk vaatwasmiddel is het milieuvriendelijkst?

Dat hangt niet zozeer van het merk af. Je kunt wel de dosering van het vaatwasmiddel beperken. Komt er zacht water uit de kraan (weinig kalk), dan lost het middel beter op en heb je minder nodig. Die dosering is makkelijker aan te passen met poeder dan met tabletten.

6. Hoe weet ik of het water uit de kraan hard of zacht is?

Op de website van de Nederlandse Vereniging van Zeepfabrikanten  (zie aanbevolen links onderaan deze pagina) staat een lijst waar je de hardheid van je woonplaats kunt opzoeken. Hoe hoger de graad, hoe harder het water.

7. Wat zegt het Ecolabel over het vaatwasmiddel?

Je kunt niet altijd een duidelijk verschil aangeven tussen producten met en zonder Ecolabel. Tabletten met Europees ecolabel kunnen ook fosfaat bevatten, omdat sommige alternatieven voor deze stof nog slechter zijn voor het milieu. Van producten met een Ecolabel weet je zeker dat ze aan bepaalde criteria wat betreft het milieu voldoen. Maar sommige producten zonder Ecolabel voldoen ook aan die criteria, alleen heeft de fabrikant er om wat voor reden dan ook voor gekozen geen Ecolabel aan te vragen. Producten zonder Ecolabel zijn dus niet per definitie slechter voor het milieu dan producten met Ecolabel, maar van een product met Ecolabel weet je het in ieder geval zeker.

8. Ik spoel mijn vaat altijd eerst af, voordat het de machine ingaat. Is dat erg?

Als het koud gespoeld wordt, maakt het niet zoveel uit qua energiegebruik. Maar omdat een vaatwasmachine veel vervuiling aankan, is voorspoelen eigenlijk niet nodig. Het is voldoende alleen grote etensresten te verwijderen. Er zijn mensen die wassen af met een hete lopende kraan. Dit kost nog meer energie dan afwassen met een teiltje. Als je echt wilt voorspoelen, gebruik dan in ieder geval koud water.

9. Welk middel voor de handafwas is het milieuvriendelijkst?

Het gaat vooral om de dosering. Begin met zo weinig mogelijk afwasmiddel, ongeveer vijf ml per afwas. Denk niet dat het niet meer werkt, als het schuim is verdwenen.
Afwasmiddel bevat wasactieve stoffen, die giftig zijn voor in het water levende organismen. Daarom is het aan te raden, je teiltje water nooit in het afvoerputje op straat of op de camping in het gras te gooien. De meeste wasactieve stoffen komen na gebruik in het riool terecht en worden in een zuiveringsinstallatie uit het afvalwater gehaald. Het vieze zuiveringsslib dat bij het zuiveren ontstaat, moet vervolgens wel weer worden verwerkt. Ook dat belast het milieu. Doseer dus goed, gebruik niet meer dan nodig.

Zoek in kennisbank

Aanmelden nieuwsbrief

Uitgelicht

Milieu Centraal

Milieu Centraal is een landelijke organisatie die consumenten betrouwbare milieu-informatie bie...

Themasponsors Woning en water